Tienduizenden woningen in Nederland zijn geïsoleerd met UF-schuim, maar het middel brengt ernstige gezondheidsrisico’s met zich mee. Dit blijkt uit onderzoek van het programma Zembla. Ook in Capelle aan den IJssel hebben honderden woningen dit isolatiemateriaal en ervaren inwoners gezondheidsklachten.
Het UF-schuim is een middel dat in spouwmuren wordt gespoten. UF-schuim bevat formaldehyde, een stof die op de lijst van Zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) staat. Formaldehyde veroorzaakt op korte termijn benauwdheid, hoofdpijn en eczeem, en kan op de lange termijn DNA beschadigen en kanker veroorzaken.
Uit onderzoek van Zembla blijkt dat er minstens tienduizenden woningen met UF-schuim zijn geïsoleerd. Bewoners in zeker zeven woonplaatsen hebben gezondheidsklachten gekregen, waaronder in Capelle aan den IJssel. Op enkele locaties bleek de gemeten hoeveelheid formaldehyde dusdanig hoog dat de inwoners van de GGD het advies kregen per direct hun huis te verlaten.
De redactie van Zembla laat desgevraagd weten dat er in Capelle aan den IJssel vier flatgebouwen met in totaal 212 (huur)woningen zijn geïsoleerd met het UF-schuim. De mogelijkheid bestaat dat zelfs meer woningen in de gemeente met dit middel zijn behandeld. Mogelijk zijn er mensen die niet eens bewust zijn dat er UF-schuim in hun woning is gebuikt.
Roep om verbod
Inmiddels luidt ook de GGD de noodklok. “Wat de GGD betreft, zouden we het nu moeten gaan verbieden”, zegt milieu-epidemioloog Jeroen de Hartog van GGD Utrecht, naar aanleiding van een groeiend aantal gezondheidsklachten dat door zijn organisatie in kaart is gebracht. Alleen als uit onderzoek blijkt dat het schuim veilig kan worden aangebracht ziet de GGD nog ruimte, “maar dat onderzoek ken ik niet”, aldus De Hartog.
Ook Ad Ragas, hoogleraar risicoanalyse van chemische stoffen (Radboud Universiteit), pleit in Zembla voor een direct verbod op toepassing van UF-schuim. Hij wijst erop dat formaldehyde keel- en neuskanker en leukemie veroorzaakt. De stof is bovendien genotoxisch, dus in staat om het DNA te beschadigen, zegt Ragas, en daarom is er ‘geen dosis die absoluut veilig is’. “Alles in mij zegt: verbieden. Ik zou mijn huis nooit van mijn leven laten isoleren met UF-schuim, dat zou ik te gevaarlijk vinden.”
Risico’s langer bekend
Zembla onderzocht ook hoe het kan dat UF-schuim nog altijd wordt gebruikt, terwijl al 45 jaar bekend is dat formaldehyde kankerverwekkend is. Uit interne documenten van het ministerie van Volksgezondheid blijkt dat een verbod al in 1980 werd overwogen, maar dat er vanwege de hoge kosten voor alternatieve bouwmaterialen van is afgezien.
Daarnaast zou blijken dat formaldehyde-fabrikant Akzo veel invloed had in een commissie die advies moest uitbrengen over een maximaal toelaatbare concentratie van formaldehyde in woningen.
Hoogleraar Ad Ragas: “Het is hard nodig dat die norm een keer kritisch onder de loep wordt genomen.” Formaldehyde wordt namelijk niet alleen gebruikt in isolatiemateriaal, maar zit bijvoorbeeld ook in spaanplaten en schoonmaakmiddelen.
Uitzending
De uitzending ‘Gas in de gevel’ van Zembla wordt uitgezonden op donderdag 26 februari, om 21.15 uur op NPO2. De aflevering wordt vrijdag 27 februari herhaald, om 13.25 uur op NPO2.
Tip onze redactie
Een opmerking over dit artikel of een tip over het gebruik van UF-schuim in Capelle aan den IJssel? Neem dan contact op met onze redactie via redactie@ckzvandaag.nl.
